Podmiot odpowiedzialny za bezpieczeństwo produktu: Tatrzański Park Narodowy Kuźnice 1 34-500 Zakopane, sklep@tpn.pl +48 18 20 23 229
Szesnaście drzew, które chciałyby opowiedzieć swoją historię. O relacji z człowiekiem, górami i naturą.
Dama Lasów - brzoza, Pan Wielkiej Tatrzańskiej Trójcy - buk czy Przyjaciółka Człowieka - sosna to tylko kilka ze wspaniałych drzew, które zostały przedstawione w najnowszej książce "O drzewach, które wybrał Tatry" Tomasza Skrzydłowskiego i Beaty Słamy. To subtelna opowieść o relacji drzew z górami i człowiekiem. Tatry - choć maleńkie powierzchniowo, to jednak niezwykłe góry w środku Europy. Mimo surowego klimatu i trudnych warunków zadomowiło się tu kilkanaście gatunków drzew. Autorzy "O drzewach, które wybrały Tatry" w ujmujący sposób pokazują, czym są i mogą być rośliny dla człowieka. Tym, co czyni książkę Skrzydłowskiego i Słamy szczególnie poruszającą, jest przedstawienie bliskiej relacji natury z człowiekiem. Niejednokrotnie turyści, podążając ku tatrzańskich szczytom, nie zwracają uwagi na to, co rośnie wokół. Warto jednak zatrzymać się i spojrzeć w górę, na korony drzew, to widok nad widoki - misterny ażur gałęzi, prześwietlone słońcem liście niczym sklepienie katedry.
Drzewa to najstarsi towarzysze człowieka w jego ziemskiej wędrówce: ubierały, dawały schronienie i żywiły. Z powodu ich wielkości i tajemniczości często antropomorfizowano je, wierzono, że ukryte w nich żywioły nadają im boską moc czy magiczne właściwości. Wiązano los człowieka z ich losem (np. horoskop celtycki). Od nazw drzew pochodzą imiona ludzi, ich nazwiska (Leszczyński, Jaworski, Brzozowska), nazwy miast i ulic. Tomasz Skrzydłowski i Beata Słama w publikacji chcą podkreślić rolę natury w historii oraz kulturze. Z książki czytelnik nie tylko dowie się, że pierwszy buk pod Tatrami zazielenił się około 5 tysięcy lat temu, król Władysław Jagiełło wydał specjalny traktat, na którego mocy zabroniono wywozu drewna cisu za granicę w obawie przed jego wyginięciem, czy że jesion może zmieniać płeć.
Autorzy pokazują, że w Tatrach wszystko toczy się w niezmąconym rytmie pór roku, przemijania i odradzania się. Po lekturze powiedzenia "sosna królową lasu" czy "wysoka jak brzoza" nie będą już miały takiego samego znaczenia.
Książka ma cztery warianty okładki. Tak, jak drzewa wybrały Tatry, tak czytelnik może wybrać drzewo, które zostanie jego własnym patronem tej opowieści. W publikacji znalazło się ponad sto znakomitych zdjęć, zarówno tych współczesnych autorstwa fotografów przyrody, jak i obrazów archiwalnych.
Kiedy i po co ryjówka się kurczy? Jak to możliwe, że niedźwiadki rodzą się wtedy, gdy ich mama śpi zimowym snem? Czy kozica naprawdę ma wielkie serce? Które ptaki są drobnymi złodziejaszkami, a które głuchną podczas zalotów? Co wyleczą kozie pyrtki i na co pomogą kości nietoperza? Czy wilk może być kozłem ofiarnym?
Autorzy połączyli w książce dwie perspektywy – leśnika i edukatora Tatrzańskiego Parku Narodowego oraz etnolog zawodowo związanej z Muzeum Tatrzańskim – by opowiedzieć o fenomenie życia w Tatrach. Na swych bohaterów wybrali zwierzęta powszechnie z nimi kojarzone, ale i te, o których wiemy niewiele; te, których nie dostrzegamy w czasie wędrówek, choć one widzą nas doskonale; te, które w niezwykły sposób przystosowały się do trudnych warunków wysokogórskich; wreszcie te, których żywot splótł się z losem ludzi tak mocno, że odcisnął trwały ślad w kulturze.
Książka, zawierająca ponad sto zdjęć autorstwa wybitnych fotografów przyrody, jest kontynuacją publikacji Tomasza Skrzydłowskiego i Beaty Słamy O drzewach, które wybrały Tatry. Podobnie jak poprzedniczka ukazuje się z czterema wariantami okładki – czytelnik może wybrać własnego patrona tej opowieści: wilka, niedźwiedzia, orła lub puchacza.
O Autorach:
Magdalena Kwiecińska – doktor nauk humanistycznych, etnolog, absolwentka Instytutu Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Jagiellońskiego. Członkini Komisji Etnograficznej Polskiej Akademii Umiejętności, Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego i Rady ds. Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego przy Ministrze Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Kuratorka wystaw w Muzeum Tatrzańskim, gdzie pracuje od 2017 roku. Prowadzi badania etnograficzne, koncentrując się na dziedzictwie kulturowym społeczności zamieszkujących Karpaty. Autorka licznych publikacji, scenariuszy i filmów dokumentalnych, redaktorka naukowa prac zbiorowych. Laureatka Nagrody Województwa Małopolskiego im. Romana Reinfussa (2019), uhonorowana odznaczeniem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego „Zasłużony dla Kultury Polskiej” (2025).
Tomasz Skrzydłowski – doktor nauk leśnych, absolwent Wydziału Leśnego Akademii Rolniczej w Poznaniu (studia magisterskie) i Wydziału Leśnego Akademii Rolniczej w Krakowie (studia doktoranckie). Autor około 90 publikacji naukowych i popularnonaukowych, poświęconych głównie ekosystemom leśnym. Jest także autorem dwóch książek wydanych nakładem Tatrzańskiego Parku Narodowego: Przewodnika przyrodniczego po Tatrach Polskich oraz O drzewach, które wybrały Tatry (wraz z Beatą Słamą). Od 2003 roku pracownik TPN. Przewodnik tatrzański, edukator, wykładowca na kursach przewodnickich. Interesuje się ekologią i ochroną lasów, botaniką, herpetologią, ornitologią. Pasję przyrodniczą łączy z podróżami do parków narodowych obu Ameryk, Afryki, Azji, Oceanii i Europy, gdzie odwiedza miejsca zachowane w możliwie naturalnym stanie.
OPIS WYDAWCY